Publikacje GCB w Tyliczu

SANITACJA GOSPODARSTWA WIEJSKIEGO 

powrót

   Ocena jakości oczyszczania ścieków bytowych w quasi technicznej instalacji zagrodowej typu IBMER w warunkach zmiennych na terenach górzystych

  Jucherski A.
Problemy Inżynierii Rolniczej Nr 2/2007, str. 51÷60

Przedstawiono wyniki dwuletnich (2005÷2006) badań instalacji do oczyszczania ścieków bytowych o wydajności do 1 m3/d, koncepcji IBMER w Tyliczu, składającej się z 3 komorowego osadnika o pojemności czynnej 6 m3, urządzenia ze zraszanym złożem z granulatu gliniastego (keramzyt) o powierzchni 2,5 m2 i stokowego złoża glebowo-darniowego o powierzchni 61 m2.

Wskaźniki całorocznej skuteczności oczyszczania ścieków w tej instalacji – przy średnim dobowym dopływie 655 l – były znacząco wyższe od obowiązujących wymagań, a niekorzystne warunki zimowe wpływały ujemnie jedynie na efektywność usuwania azotu całkowitego.

Średnie wartości wskaźników skuteczności zmniejszania wielkości i stężeń badanych składników zanieczyszczeń wynosiły: 97,9/97,9 % - BZT5; 94,3/89,2 % - ChZT; 97,2/99,5 % - N-NH4 60,5/78,5 % - N-NC; 84,4/84,3 % - P-PO4 (zima/lato).

 

Zintegrowany system oczyszczania ścieków bytowych wg IBMER – GCB w Tyliczu – przykład skutecznej technologii w specyfice wiejskiej zabudowy rozproszonej, w szczególności w rejonach górzystych kraju.

 Jucherski Andrzej, 
Technika Rolnicza, Ogrodnicza i Leśna Nr 9-10/2006.

Przedstawiono środowiskowe i technologiczne przesłanki, a także charakterystyczne cechy techniczno-funkcjonalne wdrażanych przez IBMER lokalnych i indywidualnych systemów oczyszczania ścieków.

Na podstawie wyników wieloletnich badań jednego z obiektów, eksploatowanego w pełnej skali technicznej, zlokalizowanego w górskim gospodarstwie agroturystycznym w gminie Krynica-Zdrój, dokonano oceny skuteczności procesowej zastosowanych urządzeń i przedyskutowano potrzeby i możliwości upowszechnienia tej technologii.

 

Skuteczność oczyszczania ścieków bytowych w quasi technicznych instalacjach ze złożami gruntowo-roślinnymi na podstawie ośmioletnich badań w górskim gospodarstwie agroturystycznym.

 Jucherski Andrzej, 
Problemy Inżynierii Rolniczej Nr 3/2006

Przedstawiono wyniki ośmioletnich (1998-2005) badań wielostopniowej instalacji składającej się z : wielokomorowego osadnika gnilnego (V=4,7 m3) i sekwencji złóż: zraszanego żwirowego (10 m2), gruntowo-roślinnego o poziomym przepływie (48 m2) i stokowego złoża trawiasto-glebowego (30 m2) oraz złóż o kombinowanym przepływie (10 m2) i o przepływie pionowym (6,5 m2).

Wskaźniki skuteczności oczyszczania ścieków w całej instalacji - przy dobowym dopływie Qd śr = 1550 – 450 l/d - były wielosezonowo stabilne i znacząco wyższe od obowiązujących wymagań. Średnie ich wielkości wynosiły w 2005 r.: 99,6 / 99,2 % - BZT5; 95,2 / 95,8 % - ChZT; 96,0 / 91,8 % - P-PO4; 74,4 / 74,1 % – zawiesina; 98,9 / 99,5 % - N-NH4; 87,6 / 94,6 % - Ncałk. (okresy: zima / lato).

Udział części nadziemnych roślin na złożach w rocznym bilansie oczyszczania ścieków nie jest decydujący (7,5 % N i 3,0 % P).

Wyniki wieloletnich badań potwierdziły wysoką i niezawodną skuteczność oraz przydatność oczyszczalni typu gruntowo-roślinnego do oczyszczania ścieków w warunkach klimatycznych górzystych rejonów kraju.

 

Zdecentralizowane systemy oczyszczania ścieków bytowych w wiejskiej zabudowie rozproszonej według koncepcji IBMER – GCB w Tyliczu

 Jucherski Andrzej, 
Wiadomości Melioracyjne i Łąkarskie Nr 4/2005 (407), str. 191÷196.

Oczywistą strategią dla specjalistów ochrony środowiska na terenach wiejskich powinna być ochrona wód i gleby już na początku łańcucha tworzonych tu zanieczyszczeń ściekowych, tzn. w pojedynczym gospodarstwie, grupie gospodarstw, przysiółku wsi.

Rozwiązania IBMER charakteryzują się technologiczną wielowariantowością, możliwościami rozbudowy instalacji i jej „uzbrajania” w dodatkowe elementy intensyfikujące procesy oczyszczające, stosownie do konkretnych potrzeb użytkowników i obowiązujących wymagań formalnych.

Szczególną zaletą oczyszczalni, rozwijanych i wdrażanych przez IBMER jest to, że do środowiska glebowo-roślinnego (w celu ostatecznego doczyszczenia) podawane są odcieki oczyszczone w kontrolowanych, wielostopniowych procesach mechaniczno-biologicznych. Dlatego też, tak oczyszczone ścieki nie powinny stwarzać zagrożeń sanitarnych dla wód, które mogą zalegać pod terenem lokalizacji tego typu oczyszczalni.

Z tego też względu, są to instalacje szczególnie przydatne do oczyszczania ścieków na terenach przyrodniczo cennych, pełniących funkcje turystyczno-wypoczynkowe i wymagających szczególnej ochrony sanitarnej.

Oczyszczalnie tu można też pomysłowo wkomponować w otoczenie gospodarstwa i mogą one z powodzeniem stanowić dodatkowy element ozdobny architektury krajobrazu i być atrakcją agroturystyczną każdego gospodarstwa.

 

  Agricultural engineering in the ecological mountain farms

 Jucherski Andrzej, Golka Wiesław, Eymontt Andrzej
In: Paper at Conference “Rural development capacity in Carpathian Europe”. Ed.: Rural areas and development, Vol 3, p.p. 167÷165.

Mountains and hilly regions in Poland are very important for Polish economy because they do not only account for 8% of Polish territory, but also fulfil a significant role in environmental protection of water supply for the rivers, in tourism and in the ecological chain of plants and animals. The best type of agriculture for such areas is organic farming, which obliges farmers to minimize biological degradation of agricultural lands while allowing to obtain products of highest quality. 

For proper management of organic farms farmers need specialized machinery and necessary infrastructure. Machinery must fulfil specific requirements, such as safety of work, small overall dimensions and mass, surplus power and reliability. In the first part of the paper specific requirements will be discussed for such machinery as tractors equipped with various cultivation equipment, transport vehicles etc. In the second part we will provide a survey of tractors, machines and equipment produced in Poland, with indication of the development directions.

 

Wpływ pory roku na niezawodność technologiczną wielostopniowej, gruntowo-roślinnej przydomowej oczyszczalni ścieków.

Krzanowski Stanisław, Jucherski Andrzej, Wałęga Andrzej.
Infrastruktura i Ekologia Terenów Wiejskich Nr 1/2005, Polska Akademia Nauk, Oddział w Krakowie, s. 37÷55

Specyfika osadnictwa wiejskiego polegająca na rozproszonym charakterze zabudowy powinna wymuszać na projektantach i inwestorach stosowanie skutecznych, niezawodnych i względnie tanich rozwiązań technologicznych do oczyszczania małych ilości ścieków z zabudowań indywidualnych., Stosując takie systemy można w realiach wsi polskiej osiągnąć znacznie szybciej pożądane, równie dobre dla środowiska skutki ekologiczne, jak w przypadku planowanej budowy, często w bliżej nieokreślonej przyszłości, kanalizacji zbiorczej i lokalnej oczyszczalni ścieków. Najczęściej stosowanymi rozwiązaniami utylizacji ścieków z terenów o zabudowie rozproszonej są powszechnie nieszczelne zbiorniki bezodpływowe, a ostatnio także technologie oczyszczania w środowisku gruntowo-wodnym [Sikorski 1998, Siemieniec, Krzanowski 2000]. Coraz popularniejsze w naszym kraju są oczyszczalnie hydrofitowe, charakteryzujące się dużą sprawnością zmniejszania stężeń nie tylko zanieczyszczeń organicznych oraz zawiesin, ale również substancji biogennych, umożliwiające przy tym deponowanie i mineralizację osadów wtórnych powstających po procesie biologicznego oczyszczania [Gruntowo-roślinne oczyszczalnie ścieków 1999, Jucherski, Walczowski 2002, Obarska-Pempkowiak, Gajewska 2004]. Przyjmuje się, że obecnie funkcjonuje w Polsce ponad 100 takich obiektów, w Czechach około 80 a w Niemczech 3500 [Obarska-Pempkowiak i inni 2003]. Tego typu rozwiązania są również coraz bardziej popularne i zalecane do stosowania na obszarach turystycznych stanowiąc alternatywę dla kontenerowych oczyszczalni ścieków [Rauba 2003, Jucherski 2004]. 

Na terenach samej Sądecczyzny i dawnego województwa tarnowskiego IBMER GCB w Tyliczu wdrożył już ponad 150 autorskich projektów tego typu przydomowych instalacji oczyszczających ścieki. 

Jednym z czynników, który może w istotny sposób wpływać na procesy redukcji zanieczyszczeń w seminaturalnych technologiach oczyszczania ścieków jest temperatura oczyszczanych ścieków [Obarska-Pempkowiak 2002]. W literaturze naukowej przedmiotu brakuje nadal doniesień z badań terenowych na temat roli warunków zimowych na kinetykę przemian zanieczyszczeń organicznych i biogennych i na uzyskane efekty pracy tego typu oczyszczalni [ Kuczewski, Kercel, Paluch 1997, Jucherski 1998].

Chcąc więc ocenić wpływ poza wegetacyjnej pory roku na efektywność wybranej przydomowej oczyszczalni ścieków dokonano analizy efektywności redukcji zanieczyszczeń organicznych, biogennych i zawiesin wykorzystując elementy teorii niezawodnościowej urządzeń ciągu technologicznego.

 

Oczyszczanie ścieków w wiejskiej zabudowie rozproszonej wg koncepcji IBMER.

 Jucherski A.
Inżynieria Rolnicza nr 1 (56) 2004, str. 137÷146

Na tle niekorzystnych uwarunkowań i stanu gospodarki ściekowej na wsi polskiej przedstawiono jeden ze sposobów poprawy, proponując koncepcję quasi naturalnych instalacji do oczyszczania ścieków szczególnie na terenach o zabudowie rozproszonej. 

Instalacje takie, składające się z : osadników przepływowych, złóż filtracyjnych gruntowo-roślinnych o pionowych i poziomych przepływach ścieków, oryginalnych rozwiązań stokowych pasów filtracyjnych trawiasto-glebowych, układów rozsączania końcowego i oczek wodnych, gwarantują całosezonową, wysoką sprawność technologiczną, a jakość oczyszczanych ścieków jest znacząco wyższa od obowiązujących w kraju wymagań.

Są to instalacje sprawdzone w warunkach klimatyczno-glebowych rejonów górskich, szczególnie przydatne na obszarach uznanych za przyrodniczo cenne

 

Wpływ wstępnego złoża zraszanego na efektywność górskiej zagrodowej oczyszczalni ścieków. Inżynieria Rolnicza

Jucherski A.
  Inżyniera rolniczaj nr 3/2003, str. 251÷260

Przedstawiono wyniki prowadzonych od 1999 roku badań autorskiego rozwiązania zagrodowej instalacji do oczyszczania ścieków bytowo-gospodarczych ze złożami glebowo-trawiastym i nowo wprowadzonym (2001 r.) kompaktowym złożem żwirowym, o powierzchni zraszania 2 m2, poprzedzającym te złoża, zlokalizowanej w gospodarstwie w Krynicy-Słotwinach

Stwierdzono, że nowe złoże zdynamizowało procesy mineralizacji substancji węglowych BZT5 i ChZT, a jego udziały w sprawności zmniejszania tych wskaźników w całym układzie oczyszczającym przekraczają, odpowiednio: 80 % i 74 %, zarówno w okresach zimowych jak i letnich. Równie dynamiczny (powyżej 65 %) jest udział tego złoża w zatrzymywaniu zawiesiny. Możliwości nitryfikacji ścieków mieszczą się w zakresie 48 % ÷ 62 % (zima-lato). Ze względu na bardzo wysokie obciążenia hydrauliczne powierzchni, sięgające wartości aż 278 mm/d ÷ 364 mm/d, efekty z procesów denitryfikacji ścieków są umiarkowane i nie przekraczają 18 % ÷ 20 %.

W przypadku zanieczyszczeń organicznych, pierwotny układ złóż trawiasto-glebowych przejął po modernizacji rolę doczyszczającą, biorąc na siebie ciężar dalszych przemian i usuwania ze ścieków azotu całkowitego NC i fosforanów.

Ogólne sprawności zmodernizowanego układu oczyszczalni w odniesieniu do podstawowych wskaźników i składników zanieczyszczeń w ściekach zwiększyły się, osiągając w sezonach jesienno-zimowym i wiosenno-letnim wysokie wartości, odpowiednio: 99-98 % – BZT5; 95-88 % – ChZT; 87-79 % – zawiesina ogólna; 89-83 % – P-PO4; 96-98 % – N-NH4; 55-81 % – NC.

Udział biomasy roślinnej w usuwaniu azotu i fosforu ze ścieków oczyszczonych w stokowych gruntowo-trawiastych złożach filtracyjnych

Jucherski A.
Problemy Inżynierii Rolniczej Nr 2/2003 (40), s. 45÷50

Analizując wyniki badań skuteczności oczyszczania ścieków bytowych w tzw. stokowych złożach filtracyjnych typu IBMER Tylicz, stwierdzono, że mozga trzcinowata porastająca powierzchnie dwóch takich złóż: PI i PII, obciążanych hydraulicznie średnią dawką ścieków w wysokości, odpowiednio: 27,25 mm/d i 27,60 mm/d, zadawaną w sposób ciągły, może pobrać z tych ścieków i zasymilować w swojej biomasie, tylko, odpowiednio: 8,4% N i 6,6 % P oraz 7,1 % NC i 5,6 % PC w czystym składniku w ciągu roku.

 Porównano rezultaty podobnych badań przeprowadzonych w innego typu oczyszczalni glebowo-roślinnej w Brzeźnie (woj. dolnośląskie) - (Kuczewski, 2001), stwierdzając że uzyskany tam odmiennie bardzo wysoki udział roślin w poborze azotu i fosforu ze ścieków, większy od ilości tych składników dostarczonych do oczyszczalni wraz ze ściekami w ciągu roku może wynikać z zastosowania przemiennego zasilania ściekami kolejnych wydzielonych kwater oczyszczalni, ze stosowania tam 40 razy mniejszego obciążenia hydraulicznego oraz 25 i 20 razy mniejszych (w skali roku) jednostkowych obciążeń powierzchni ładunkami NC i P-PO4 w porównaniu do obiektów w Tyliczu.

Pomimo tak odmiennie ostrego reżimu eksploatacyjnego, obiekty w Tyliczu wykazały się bardzo wysokimi sprawnościami usuwania zanieczyszczeń, które w odniesieniu do ładunków NC i PC wynosiły, odpowiednio: 72,2÷76,2 % i 88,8÷90,8 %. 

Główną jednakże rolę w tych procesach nie odgrywały rośliny, tak jak na obiekcie w Brzeźnie, lecz glebowo-korzeniowe ośrodki filtracyjne wypełnienia złóż.

powrót